Showing posts with label Panchkarma. Show all posts
Showing posts with label Panchkarma. Show all posts

Wednesday, 14 April 2021

Trigeminal Neuralgia and Ayurveda

Trigeminal Neuralgia and Ayurveda


Trigeminal neuralgia is the pain condition like an electric shock that affects certain areas in face. Trigeminal nerve is one of the cranial nerve among 12 cranial nerves coming out of the brain.

Each trigeminal nerve splits into three branches, controlling the sensations for different parts of the face.

The ophthalmic branch – It controls your eye, upper eyelid, and forehead.

The maxillary branch – This affects your lower eyelid, cheek, nostril, upper lip, and upper gum.

The mandibular branch – It runs your jaw, lower lip, lower gum, and some muscles you use for chewing.

The Neuralgia can affect any of the three nerve branches. Usually, pain feel on only one side of the face. Some people feel it on both sides. When that happens, it’s called bilateral trigeminal neuralgia.

 

Common symptoms

  • Pain (like an electric shock) lasts for few seconds to several minutes
  • Stabbing or shooting pain.
  • Pain triggered by brushing teeth, washing face, shaving, or putting on makeup,  Blowing nose, Eating or drinking, especially hot or cold foods or drinks, Talking, Smiling, Even a light breeze against your face might set off your pain.
  • Pain may feel that it coming on, as burning or achiness, before it becomes very painful.
  • The attacks happen several times a day or a week, followed by periods during which you have none at all. These pain-free periods are known as remission.
  • Pain usually affects only one side of the face.
  • Pain may affect just one part of your face or spread to a wider area.
  • Episodes happen more often over time, and the pain can worsen.
  • You feel the pain mostly in your cheek, jaw, teeth, gums, and lips. The eyes and forehead are affected less often.

Although the pain can be intense, the condition is not life-threatening. It can be a progressive disease, though, meaning that it gets worse over time.

If you have facial pain especially sensations that keep coming back or don’t respond to over the counter pain relievers make an appointment with doctor.

 

Trigeminal Neuralgia Treatments

  • Ayurveda medicines (as per Ayurveda doctor’s prescription)
  • Ayurvedic Panchkarma treatments– Nasya, Basti, Abhyang, Snehan Swedan, Netratarpan, Shirodhara, Shirobasti
  • Yoga, Pranayam, Meditation, Stress relaxation, Positivity
  • Modern Medication – Typical pain medications don’t work well for people with trigeminal neuralgia, To keep the nerves from reacting to irritation, you may take anticonvulsant medications or muscle relaxants or tricyclic antidepressant
  • Surgery – Balloon compression, Gamma knife radiosurgery, Glycerol shot, Radiofrequency ablation, Microvascular decompression, Neurectomy,
  • Acupuncture
  • Aromatherapy etc

 

For more personalized advice as per prakruti etc. contact Ayurveda Doctor.

@ डॉ आनंद कुलकर्णी Dr Anand Kulkarni, MD Ayurved

अमृता आयुर्वेद पंचकर्म सेंटर, A-२ / 305, नागेश टॉवर, हरिनिवास, नौपाडा, ठाणे प. Ph. 9869105594 / 8779584840

All Panchkarma treatments and medicines are available, at Amruta AyurvedThane. Book Your order or appointment now on whatsapp – 9869105594

Visit Amruta Ayurved Thane for expertise opinion about your Health problems.

Dr Anand Kulkarni and Dr Amruta Kulkarni

Amruta Ayurved Panchkarma Center

Authorized sub center of Keshayurved

A-2 / 305, Nagesh Tower, Hariniwas, Naupada, Thane west

9869105594

 

For more ………
Old articles about other diseases, vegetables and fruits etc available

please see the articles on www.amrutaayurved.in /articles

 

For Consultation with Expert Doctor of Amruta Ayurved Panchakarma Center, Contact for Appointment – 8779584840

 

All Type of  Ayurveda treatments, Panchakarma, Massage, Steam, Shirodhara are available at Amruta Ayurved Panchkarma Center, Thane, Mumbai, India. Mob – 8779584840

For more informative Ayurveda –

www.amrutaayurved.in

https://amrutaayurvedthane.blogspot.com

https://www.facebook.com/AmrutaAyurvedPanchkarmaCenter

Sunday, 14 June 2020

Kesh Palitya, पालित्य, Gray Hair, बालों का सफेद होना, केस पांढरे होणे and Ayurveda

Kesh Palitya, पालित्य, Gray Hair, बालों का सफेद होना, केस पांढरे होणे and Ayurveda
What is Hair graying? –
In Ayurveda premature graying of hair is called as Palitya. Now a days it has become a burning issue, especially in young generation due to drastic changes in today’s life style and environmental pollution lead to untimely (premature) graying of hair. Our hair follicles have pigment cells that make melanin, a chemical that gives hair its color. As effect of Aging, these cells start to die and without pigment, new hair strand grow in lighter color and take on various shades of gray, silver & white. Once a follicle stops making melanin, it won’t make colored strands again.
What are the reasons for Grey Hair?
Causes
  • Adibalapravritta (Genetic) – autosomal dominant condition or in association with various autoimmune or premature aging syndromes.
  • Stress (mental stress i.e. mansika shrama)
  • Smoking, Alcohol etc. bad habits
  • Thyroid etc. metabolic disorders
  • Vitiligo
  • Deficiency of Iron, Copper, vitamin B12, Calcium & Vitamin D3 etc.
  • Aharaja (dietary) – Excess intake of pungent (katu), sour (amla), salt (lavana), pungent (tikshna), hot (ushna), light (laghu), kulathha (horse gram), mustard (sarshapa), linseed (atasi), green vegetable (harita shaka), fish (matsya), goat (aja), sheep (avika), curd (dadhi), takra (butter milk), Paneer, Cheese, water of curd (mastu), suravikara (type of sour alcohol) and amla phala (sour fruits), etc.
  • Viharaja (life style) – over indulgence in physical exercise, exertion, awakening during night, Excessive exposure to sunlight, intake of vitiated air and fast (upavasa).
  • Manasika (Psychological) – Excessive anger (Krodha), grief (shoka), fear (bhaya)
Ayuredic Treatments for Palitya –
  • Purification procedures of Ayurveda Panchakarma (detoxifying therapies)
  • Nasya karma (nasal medication)
  • Shiro dhara (pouring medicated oil on head),
  • Shoro pichu (cloth dipped in medicated oil kept on head),
  • Shiro basti (oil is kept on head with an apparatus),
  • Shiro lepa (application of medicated paste over head),
  • Shiro abhyanga (medicated oil massage to head)
  • Rasayan Medicines
( Please Ask Ayurveda Doctor for Personalized diagnosis and treatments )
Yoga for Hair care
  • Shirshasan
  • Uttanpadasan
  • Uttanasan
  • Vajrasan
  • Adhomukhshwanasan
  • Anulom Vilom Pranayam
  • Kapalbhati
Helpful tips to prevent premature grey hair
  • Avoid above causes of premature graying of Hair.
  • Very important for prevention of hair graying is to avoid excess salt in diet.
  • Take Avala products in diet, Gulkand etc.
  • Wash your hair with normal (not hot or not very cold) water.
  • Protect your hair from the ultraviolet rays of the sun and chlorinated swimming pools by wearing a cap.
  • Don’t indulge in harmful practices such as smoking, alcohol and drugs.
  • Avoid caffeinated drinks, Tea, coffee etc.
  • Eat a healthy and balanced diet.
  • Avoid using chemicals for curling, straightening or coloring your hair. The side effects can be unpredictable.
  • Lead a stress-free life.
  • Include healthy and wholesome practices as per the advice of Ayurveda Doctor.
For more personalized advice as per prakruti etc. contact Ayurveda Doctor.
@ डॉ आनंद कुलकर्णी MD Ayurved
अमृता आयुर्वेद पंचकर्म सेंटर, A-२ / 305, नागेश टॉवर, हरिनिवास, नौपाडा, ठाणे प. Ph. 9869105594 / 8779584840
For Gray Hair, all treatments and medicines are available, Ayurvedic Medicated Keshya Oil,Shampoo, Lep, hair dye etc are available at Amruta AyurvedThane. Book Your order or appointment now on whatsapp – 9869105594
Visit Amruta Ayurved Thane for expertise opinion about your Health problems.
Dr Anand Kulkarni and Dr Amruta Kulkarni
Amruta Ayurved Panchkarma Center
Authorized sub center of Keshayurved
A-2 / 305, Nagesh Tower, Hariniwas, Naupada, Thane west
9869105594

For more ………
Old articles about other diseases, vegetables and fruits etc available
please see the articles on www.amrutaayurved.in /articles

For Consultation with Expert Doctor of Amruta Ayurved Panchakarma Center, Contact for Appointment – 9869105594

All Type of  Ayurveda treatments, Panchakarma, Massage, Steam, Shirodhara are available at Amruta Ayurved Panchkarma Center, Thane, Mumbai, India. Mob – 9869105594
For more informative Ayurveda articles –

Tuesday, 9 June 2020

आयुर्वेदिक कवल गंडूष और प्रतिकार क्षमता Ayurvedic Oil pulling and Immunity

आयुर्वेदिक कवल गंडूष और प्रतिकार क्षमता Ayurvedic Oil pulling and Immunity
गंडूष यह प्राचीन भारतीय जीवनशैली का भाग है | आयुर्वेद में दिनचर्या (Daily Routine, दररोज करना आवश्यक आदतों) के अंतर्गत गंडूष बताया गया है | इस विधि को पाश्चात्य फोरेन देशो में Oil pulling के नाम से जाना जा रहा है | (आप गूगल सर्च कर सकते हो |) Oil pulling से एंटी ओक्सिडंट्स (AntiOxidants) तैयार होते है जो जीव जंतुओ, विषाणुओ के सेल मेम्ब्रेन (Cell Membrane) को नष्ट करते है | हमारा अपना ज्ञान बाहर के देशो में संशोधन के साथ इस्तेमाल किया जा रहा है और भारत में उसे भुला दिया गया है | जब कोई भी प्राचीन भारतीय ज्ञान या वस्तु बाहरी देशो में जाकर फिर वापस महँगी होकर आ जाये तभी हमें उसका महत्व पता चलता है | इसलिए हमें यह आयुर्वेद जीवनशैली जरुर अपनानी चाहिए |
गंडूष का अर्थ क्या है  ?
गंडूष मतलब औषध को मुह में पकड़कर रखना | सामान्य बोली भाषा में इसे कुल्ला करना कह सकते है | कवल मतलब औषधि द्रव को मुह में लेकर घुमा फिराकर मुह से फेक देना है | और गंडूष मतलब औषधि द्रव को मुह में लेकर घुमा फिराना नहीं है, केवल कुछ समय तक मुह में स्थिर रखकर मुह से फेक देना है |
सामान्यतः गंडूष में तेल का उपयोग होता है और अभ्यंग के article (हमारे वेबसाइट पे देखिये)  में हमने देखा कि तेल से जीवाणु Bacteria, विषाणु Virus को रोकना संभव है, वैसेही गंडूष में मुह से होने वाले संक्रमण को रोका जा सकता है | क्योकि अगर गंडूष करने के बाद मुह में संक्रमित होने वाले जीव जंतु तेल Lipid लेयर में फस जायेंगे तो आगे संक्रमण रुक जायेगा | वैसे और जाना जाये तो कोरोना Corona यह हाइड्रोफिलिक जीव है | These oils will attract the lipid layer of bacterial cell membranes, and cause it to stick or get attracted, and pulled to the oil. Oil pulling generates antioxidants which damage the cell wall of microorganisms and kill them.
गंडूष द्रव्य घटक (गंडूष कौनसे चीजो से करना चाहिए?)–
औषधि सिद्ध गंडूष तेल Medicated Gandush oil को इस विधि के लिए इस्तेमाल कर सकते है | ‘गंडूष धारणे नित्यं तैलं |’ सर्व साधारण रूप से गंडूष में तेल का उपयोग किया जाता है | रोगों के अनुसार हम अलग अलग प्रकार के क्वाथ (Decoction), रस, तेल भी इस्तेमाल कर सकते है | उसमे त्रिफला, आवला, इ औषधी का काढ़ा, दूध, मधु, पानी, शुक्त, धान्य की कांजी, अनेक प्रकार के तेल (तिल का तेल, खोबरे का तेल Coconut oil, सरसों का तेल इ) इत्यादी अनेक द्रव्यों का उपयोग हम कर सकते है | ( कृपया औषधि द्रव्य का सही चुनाव अपने पास के आयुर्वेद वैद्य की सलाह से करना आवश्यक है,) ( या नही तो तिल के तेल का नियमित रूप से आप उपयोग जरुर कर सकते है )
गंडूष का प्रमाण – कवल में आपको गंडूष द्रव्य १ से २ चम्मच (या आयुर्वेद डॉक्टर की सलाह के अनुसार) इतना लेना है, जिससे वह मुह में हमें घुमाने में आसानी होगी | मात्र गंडूष को शास्त्रोक्त रीती से करने के लिए आपको इतनी मात्रा में औषधि लेना है की मुख के भीतर द्रव को घुमाया नहीं जा सके (इतनी मात्रा में मुह भरे) | या नियमित रूप से गंडूष करने के लिए आप तिल के तेल को 1 चम्मच ले सकते है |
गंडूष धारण कब तक करे ?
गंडूष तब तक धारण करे जब तक मुह में दोष भर ना जाये, गले में दोष भर न जाये, नाक से मुह से पानी आ जाये | बादमे उसे थूक देना है | ( सामान्यतः पाच मिनट तक गंडूष मुह में रख सकते है )
गंडूष करने के फायदे
  • ऊपर बताया वैसे जीव जंतुओ का प्रसार रोकने के लिए गंडूष का उपयोग होता है | इसलिए रोग से लढने के लिए मदत होती है, रोग प्रतिकार क्षमता बढती है |
  • गंडूष करने से हनुवटी बलवान होती है |
  • स्वर, आवाज बलवान होती है |
  • मुख (वदन) की पुष्टि होती है |
  • अन्न में रूचि बढती है |
  • जीभ में रस का ज्ञान बढ़ता है |
  • स्नेह गंडूष करनेवाले का गला कभी नहीं सूखता |
  • गंडूष करने से ओठ कभी नहीं फूटते |
  • गंडूष करने वाले के दात और मसूड़े मजबूत होते है, दातो में दर्द नहीं होता | दातो का सौंदर्य बढ़ता है |
  • मुख के समस्त रोगों के लिए गंडूष बढा लाभदायी है |
  • सिरदर्द, मन्यादर्द, कर्ण रोग, आँखों के रोग, कंठ रोग इनमे भी गंडूष उपयोगी सिद्ध हुआ है |
@ डॉ आनंद कुलकर्णी MD Ayurved
अमृता आयुर्वेद पंचकर्म सेंटर, A-२ / 305, नागेश टॉवर, हरिनिवास, नौपाडा, ठाणे प. Ph. 9869105594 / 8779584840
Ayurvedic Medicated Gandush Oil is available at Amruta AyurvedThane. Book Your order now on whatsapp – 9869105594
Visit Amruta Ayurved Thane for expertise opinion about your Health problems.
Dr Anand Kulkarni and Dr Amruta Kulkarni
Amruta Ayurved Panchkarma Center
Authorized sub center of Keshayurved
A-2 / 305, Nagesh Tower, Hariniwas, Naupada, Thane west
9869105594

For more ………
Old articles about other diseases, vegetables and fruits etc available
please see the articles on www.amrutaayurved.in /articles

For Consultation with Expert Doctor of Amruta Ayurved Panchakarma Center, Contact for Appointment – 9869105594

All Type of  Ayurveda treatments, Panchakarma, Massage, Steam, Shirodhara are available at Amruta Ayurved Panchkarma Center, Thane, Mumbai, India. Mob – 9869105594
For more informative Ayurveda articles –

Monday, 16 September 2019

Ayurveda for Height increase

Ayurveda can help to get rid of the height problem.
Human growth hormone is one of the solutions to the problem of how to increase height. Human growth hormone is produced in the anterior portion of the pituitary gland deep inside the brain. Production peaks at adolescence when accelerated growth occurs. But growth hormone levels fall steadily on reaching adulthood, and the body stops to increase height.
Throughout our life, we constantly generate human growth hormone (HGH). Maintaining our body’s chemical balance and cell rejuvenation are two main reasons our body generates HGH. There are a number of factors that, if manipulated correctly, will substantially increase growth hormone levels in your body.
A potted plant never attains its maximum height if the natural growth promoting factors like water, sun-light or the rooting system is restricted. This is in analogy to human growth, says Ayurveda. Though, genetically, every person has been pre-programmed to attain a certain height, most people never reach this height simply because they do not do everything necessary for their body to maximize growth. Identifying and correcting the inhibiting factors can achieve growth promotion, in most of the cases.
For more information please see link - http://amrutaayurved.in/boost-your-height-by-ayurveda/
All Type of Height increase treatments and Panchkarma are available at Amruta Ayurved Panchkarma Center, Thane, Mumbai, India.
Mob – 9869105594 / 8779584840

Thursday, 4 July 2019

पावसाळा आणि आयुर्वेदिक बस्ती पंचकर्म

पावसाळा आणि आयुर्वेदिक बस्ती पंचकर्म
पावसाळ्यातील विचित्र वातावरणात अनेक साथीचे आजार बळावतात हे रोग होऊ नयेत म्हणून आणि शरीर निरोगी, स्वस्थ राहावं (Prevention is better than Cure) म्हणून आयुर्वेदात याच काळात आयुर्वेदिक पंचकर्म यामधील बस्तीची उपचार पद्धती करावी असे सांगितलं जाते.
पंचकर्म चिकित्सा म्हणजे वमन, विरेचन, बस्ती, नस्य, आणि रक्तमोक्षण या पाच क्रिया होय.
साधारणपणे पाच हजार वर्षांपूर्वीपासून आयुर्वेद हे शास्त्र रुग्ण बरे करण्यासाठी वापरले जात आहे. भारतातील हवामानाला तर आयुर्वेद हा खूपच उपयोगी आहे. म्हणूनच त्यास स्वदेशी चिकित्सा पद्धती असेही म्हटले जाते. आयुर्वेदाने शरीराचे स्वास्थ्य टिकवणे आणि काही आजार झाल्यास ते बरे करणे हे दोन्ही उद्देश साध्य होतात. आयुर्वेदामध्ये आजारी न पडता स्वास्थ्य टिकवण्यासाठी आवश्यक असणारा आहार-विहार, व्यायाम, योग, रसायन, पंचकर्म-देहशुद्धी इ विषयी भरभरून मार्गदर्शन केलेले आहे. परंतु हे मार्गदर्शन तज्ञ आयुर्वेदीय वैद्याच्या सल्याने आमलात आणावे कारण प्रत्येक व्यक्तीची प्रकृती, वय, देश, काल, सहनशक्ती, इ अनेक गोष्टी वेगवेगळ्या असतात. अन्यथा दुष्परिणामही भोगावे लागतात अशी उदाहरणे आपण पाहत असतो.
आयुर्वेद चिकित्सेनुसार पंचकर्माचा वापर करून प्रत्येक व्यक्तीने त्या त्या ऋतूमध्ये आपल्या शरीरातील हानिकारक, वाढलेले दोष बाहेर काढले पाहिजेत. म्हणजेच Seasonal Ayurved Panchkarma Treatments करून घेणे असे म्हणता येईल. ज्याप्रमाणे आपण आपल्या वाहनांची काळजी वेळच्या वेळी सर्विसिंग, ओइलिंग इ करून घेतो, तसेच आपले शरीर स्वस्थ ठेवण्यासाठी सुद्धा वेळोवेळी त्याचे शुद्धीकरण, सर्विसिंग करणे गरजेचे असते. त्यासाठी आयुर्वेदीय पंचकर्म अवश्य करायला हवे.
सर्वप्रथम आपण जाणून घेऊ पंचकर्म बस्ती म्हणजे काय व त्याचं आपल्या शरीराच्या दृष्टीने काय महत्त्व आहे.
बस्ती हा संस्कृत शब्द असून बस्ती म्हणजे धारण करून ठेवणे असा अर्थ अनेक तज्ञ सांगतात.
सध्याच्या काळात आधुनिक एनिमा हा शब्द खूप प्रचलित आहे. एनिमा हा केवळ सफाईचं काम करतो. परंतु आयुर्वेदामध्ये दिलेली बस्ती ही शरीराचं पोषण, प्रतिकारशक्ती व आजार कमी करणं या गोष्टी एकत्रितपणे करते जे एनिमा करत नाही. एनिमामध्ये साबण-पाणी विष्ठेबरोबर बाहेर पडते. याउलट बस्तीत दिलेला पदार्थ आत राहून शोषला जातो. वर्षाऋतूमध्ये हवामानाच्या बदलानुसार शरीरात वात वाढून शरीर क्षीण होतं व आजाराची प्रबलता वाढते. संसर्गाचं प्रमाण वाढतं. ते टाळण्यासाठी सर्वसामान्य माणसांनी बस्ती घ्यावी.
बस्ती हि चिकित्सा इन्फर्टीलीटी (वंध्यत्व), पाळीचे विकार, पाळीच्या वेळी होणारे त्रास, PCOD, Menopause च्या वेळी होणारे त्रास, पुरुषांचे शुक्रासंबंधी सर्व रोग, शुक्रसंग, शुक्रक्षय, थकवा, उंची वाढवणे, हाडांचे सर्व विकार, सांधेदुखी, आमवात, संधिवात, मणक्याचे विकार, नसांचे विकार, ब्रेन चे विकार, फिट येणे, पॅरालीसीस, जीर्ण ज्वर/ताप, पोटातील वायुगोळा, पोटातील जंत-कृमी, पोट फुगणे, मुळव्याध, रक्त पडणारे मुळव्याध, भगंदर, हर्निया, IBS, कोलाईटीस, अल्सरेटीव कोलाईटीस, सर्व पोटाचे विकार, पोट साफ न होणे, मलावरोध, जुनाट अतिसार-जुलाब, आव पडणे, अम्लपित्त, सतत ढेकर येत रहाणे, मूत्रविकार, मुतखडा, जुनाट जखमा, मांस-मेदातील वात, गाउट, जुनाट त्वचाविकार, डोळ्यांचे जुने रोग, दृष्टीदोष, शरीरावरील मेद कमी करणे, शरीरावरील मांस-मेद वाढवणे, केसांचे विकार, जुनाट खोकला, हृदयरोग अशा अनेक दुर्धर विकारांमध्ये उपयोगी ठरते. आजार अनेक असले तरी एकच प्रभावी उपाय अशी बस्तीची महती आहे.
शरीरातील वातप्रधान विकारावर बस्ती चिकित्सा अतिशय उपयुक्त ठरते. शरीरामध्ये असणा-या वातासंबंधित सर्वसामान्य भारतीयांना माहीत आहेच. वात, पित्त, कफ यापैकी वात दोष हा प्रभावशाली व सर्व दोषांवर, शरीरावर नियंत्रण करणारा आहे. म्हणून बस्ती चिकित्सा ही अर्धी चिकित्सा वा परिपूर्ण उपचार पद्धती संबोधली जाते.
शरीराचं पोषण हे आतडय़ांमधून शोषित पोषक द्रव्यांद्वारा होत असतं. आतडय़ांचं आरोग्य चांगलं असेल तर पोषकद्रव्य जास्तीत जास्त प्रमाणात व त्वरित शोषण होतात. हे सर्व शरीराची पचनशक्ती जेव्हा व्यवस्थित असेल तेव्हाच शक्य होतं. या दोन्हीवर बस्ती पद्धती उत्तम काम करते. यात गुदमार्गातून सरळ आतडय़ांमध्ये तेलयुक्त औषधीद्रव्यं जाऊन ती त्वरित शोषली जाण्यास मदत होते. ही औषधीद्रव्य संपूर्ण शरीरात पसरतात व दोष बाहेर काढतात व शरीराचं पोषण करून आजार बरा करतात. म्हणूनच गुदमार्गाने दिलेली बस्ती त्वरित काम करते.
लहान मुलांमध्ये-अगदी नवजात अर्भकालाही बस्ती देता येते. अपुऱ्या दिवसांच्या नवजात बाळांची वाढ नियमित बस्तीमुळे सुधारते असा अनुभव आहे.
बस्ती म्हणजे तैलयुक्त औषधे गुदद्वारातून मोठया आतडयात सोडणे. तेथून तेल, काढा शरीरात शोषले जातात. या स्नेहनाने मऊपणामुळे आतडयातील कोरडे मळाचे थर सुटतात. तेल आतडयात शोषले जाऊन काही आवश्यक घटकांचा पुरवठा होतो. बस्तीमध्ये यासाठीच अनेक औषधांची मिश्रणे वापरली जातात. या पदार्थाच्या वापराप्रमाणे बस्तीचेही अनेक प्रकार पडतात.
बस्ती देण्याचे प्रकार -  (बस्ती ही कोणत्या मार्गाने दिली जाते व त्यात असणा-या द्रव्यानुसार प्रकार पडतात)
  • गुदमार्गगत बस्ती – यामध्येआस्थापन बस्ती व अनुवासन बस्ती असे प्रकार आहेत. पोटापासूनचे रोग तसेच वाताचे रोग, सर्वांग गत रोग इत्यादींसाठी उपयुक्त
  • मूत्रमार्गगत बस्ती - मूत्रमार्गाद्वारे दिली जाणारी बस्ती – पुरुष व स्त्री. यालाच उत्तरबस्ती असं संबोधतात. पुरुष आणि स्त्रियांचे सर्व रोग, पुरुषांचे प्रजनन विकार, मूत्रविकार यासाठी तसंच स्त्रियांचे प्रजनन, मूत्रविकारासाठी आणि गर्भाशय विकारासाठी उपयुक्त ठरते. सद्य:स्थितीमध्ये याचा वापर अधिक होताना दिसतो.
  • मन्या बस्ती - मानेचे विकार
  • कटी बस्ती - कमरेचे विकार
  • जानू बस्ती - सांध्याचे विकार
  • हृदय बस्ती – हृदयाचे विकार
इत्यादी असे अनेक बस्तीचे प्रकार होतात.
अशा प्रकारे स्नेहन- स्वेदन (आयुर्वेदीय क्रिया) इ. करून नंतर बस्तीचा वापर केला जातो. तेव्हा कसलाही साइड इफेक्ट नसलेली बस्ती उपचार पद्धती तुम्हीही या वर्षी करून पाहा आणि शरीर स्वस्थ ठेवा. इतरांनाही सांगा, समाज जागरूक करा, आयुर्वेदाचा प्रचार करा, इतरांच्याही आरोग्य रक्षणास मदत करा.
डॉ. आनंद कुलकर्णी
अमृता आयुर्वेद, हरिनिवास,
नौपाडा, ठाणे प
९८६९१०५५९४
अमृता आयुर्वेद पंचकर्म सेंटर      A-२ / 305, नागेश टॉवर, हरिनिवास, नौपाडा, ठाणे प. Ph. 9869105594
 
Please visit to Amruta Ayurved Thane for expertise opinion about your Health problems.
Dr Anand and Dr Amruta Kulkarni
Amruta Ayurved Panchkarma Center
Authorized sub center of Keshayurved
A-2 / 305, Nagesh Tower, Hariniwas, Naupada, Thane west
9869105594
 
अमृता आयुर्वेद पंचकर्म सेंटरनागेश टॉवरहरिनिवासठाणे प. मो. 9869105594
For more ………
Old articles about other diseases, vegetables and fruits etc available
please see the articles on www.amrutaayurved.in /articles
For Consultation with Expert Doctor of Amruta Ayurved Panchakarma Center
Contact – 9869105594
For more informative articles and details, please see the articles on www.amrutaayurved.in
All Type of  Ayurveda treatments, Panchakarma  are available at Amruta Ayurved Panchkarma Center, Thane, Mumbai, India. Mob – 9869105594
For more informative Ayurveda articles –

Friday, 31 May 2019

आँखों की समस्या और एक आयुर्वेद उपाय - नेत्रतर्पण / अक्षितर्पण

आँखों की समस्या और एक आयुर्वेद उपाय - नेत्रतर्पण / अक्षितर्पण
डॉ आनंद कुलकर्णी (MD Ayu.Med.)
डॉ अमृता कुलकर्णी, (BAMS,PGDEMS)
अक्षितर्पण दो शब्दों से मिलकर बना है – अक्षि(नेत्र) + तर्पण  | अक्षि से तात्पर्य है आँख और  तर्पण का अर्थ है भरना या तृप्त करना | आयुर्वेद चिकित्सा पद्धति के अंतर्गत पंचकर्म में आँखों के स्वास्थ्य के लिए इस विधी का इस्तेमाल किया जाता है | अक्षितर्पण नेत्रों के स्वास्थ्य को बनाये रखने और रोगों से दूर रखने की एक कला है | मुख्यतया आँखों की कमजोरी, नेत्त्राभिष्यंद, पलके ठीक से न खुलना, ग्लाकोमा आदि रोगों में अक्षि तर्पण किया जा सकता है एवं इसके परिणाम भी बहुत अच्छे प्राप्त होते है |
अक्षितर्पण की विधि
अक्षितर्पण करने से पहले रोगी के शरीर का शोधन कर लेना चाहिए | रोगी को द्रोणी या टेबल पर पीठ के बल सीधे लेटा दिया जाता है | अब रोगी के आँखों के चारो और उड़द के आटे से बनी पिष्टी से दो अंगुल ऊँची दीवार बनाई जाती है| रोगी की प्रकृति और रोग के अनुसार सिद्ध औषध घृत को एक कटोरी में डालकर गरम पानी के द्वारा पिघलाया जाता है | इस औषध घृत को रोगी के नेत्रकोशो पर पलकों के बाल तक भर दिया जाता है | घृत भरने के बाद रोगी को आंखे खोलने और बंद करने को कहा जाता है | इस प्रकार यह क्रिया अलग – अलग रोग एवं प्रकृति के अनुसार १५ मिनट से २० मिनट तक करवाई जाती है |
अच्छी तरह से अक्षितर्पण होने पर औषध सिद्ध घृत को और उड़द के आटे की बनाई गई पाल को निकाल लिया जाता है | अक्षितर्पण के पश्चात धूमपान करवाया जाता सकता है ताकि घृत के कारण बढे हुए कफ दोष का शमन हो सके | तर्पण ठीक प्रकार से होने पर रोगी के आँखों में प्रकाश सहने की शक्ति आ जाती है एवं आँखे निर्मल दिखाई पड़ती है | तर्पण अगर हीन (ठीक नहीं ) हुआ है तो इसके विपरीत असर दिखाई पड़ता है | अधिक तर्पण होने पर कफज विकार उत्पन्न हो जाते है, रोगी की आंखे भारी और सिरदर्द की शिकायत भी हो सकती है |
अक्षितर्पण करवाने के पश्चात की क्रियाये
रोगी को उष्ण जल से मुंह का प्रक्षालन करने को कहा जाता है | रोगी को धुप , धूल और अधिक प्रकाश वाली जगहों से दूर रखने को कहा जाता है |
अगर आप की भी आँखे कमजोर है, निकट द्रष्टि दोष , दूर द्रष्टि दोष , आँखों से पानी पड़ते रहना , कमजोर आँखे , जल्दी – जल्दी आँखों में इन्फेक्शन होना, धुंधलापन आदि रोगों में अक्षितर्पण एक बेहतरीन विकल्प है | इसलिए इन रोगों में एक बार अपने नजदीकी आयुर्वेदिक क्लिनिक से अक्षितर्पण करवाके देखे |
 
अमृता आयुर्वेद पंचकर्म सेंटर      A-२ / 305, नागेश टॉवर, हरिनिवास, नौपाडा, ठाणे प. Ph. 9869105594
 
Please visit to Amruta Ayurved Thane for expertise opinion about your Health problems.
Dr Anand and Dr Amruta Kulkarni
Amruta Ayurved Panchkarma Center
Authorized sub center of Keshayurved
A-2 / 305, Nagesh Tower, Hariniwas, Naupada, Thane west
9869105594
 
अमृता आयुर्वेद पंचकर्म सेंटरनागेश टॉवरहरिनिवासठाणे प. मो. 9869105594
For more ………
Old articles about other diseases, vegetables and fruits etc available
please see the articles on www.amrutaayurved.in /articles
For Consultation with Expert Doctor of Amruta Ayurved Panchakarma Center
Contact – 9869105594
For more informative articles and details, please see the articles on www.amrutaayurved.in
All Type of  Ayurveda treatments, Panchakarma  are available at Amruta Ayurved Panchkarma Center, Thane, Mumbai, India. Mob – 9869105594
For more informative Ayurveda articles –

Monday, 17 July 2017

फळे ( Fruits ) भाग 16 – काय, किती व का घ्यावे ? आयुर्वेदानुसार शंका समाधान

काय, किती व का घ्यावे ? आयुर्वेदानुसार शंका समाधान
फलवर्ग
फळे ( Fruits ) भाग 16
फळांविषयी माहिती घेत असलेल्या लेखमालेमध्ये आपण पुढील विषय जाणून घेऊ.
लिंबू –
आयुर्वेदीय ग्रंथांमध्ये या फळास दन्तशठ असेही म्हणलेले आढळते. ‘ ऐरावतं दंतशठं
अम्लं ……’ अशा प्रकारचा उल्लेख सापडतो. म्हणजे हत्तीचे सुद्धा ( ऐरावत हत्ती ) दात या
फळाने आंबतात तर इतरांची काय कथा ?. असे हे अत्यंत आंबट असणारे फळ होय. लिंबाचे
फळ हे दोन प्रकारचे असते. एक गोल, पातळ – पिवळ्या सालीचे असे असते. यासच कागदी लिंबू ( lime ) असेही म्हणतात. व दुसरे लांबट, जाड व हिरवी साल असलेले असे ( Lemon ) असते. पहिले औषधासाठी वापरतात व दुसरे लोणची, सरबते इ साठी वापरतात. गुणांनी व आंबट रसाने दोन्हीही प्रकार साधारणपणे सारखेच असतात. ही फळे चवीला अत्यंत आंबट असतात. या लिंबाच्या सालीचा, रसाचा, ‘बी’चा , पानांचा औषधासाठी वापर होतो.
लिंबाचे औषधी गुण..................
..........................
लिंबुरस......................
....................
लिंबुरस बाह्य उपयोग..........
....................
लिंबाची जाड साल.........
...............................................For more …please see the articles on www.amrutaayurved.in /articles
...........
-क्रमशः
                    – वैद्य आनंद कुलकर्णी M.D. (Med. Ayu),
CYEd, DYA, MA (Sanskrit)
अमृता आयुर्वेद पंचकर्म सेंटर, नागेश टॉवर, हरिनिवास, ठाणे प. मो. 9869105594
For more ………
Old articles about vegetables and fruits available
please see the articles on www.amrutaayurved.in
For Consultation with Expert Doctor of Amruta Ayurved Panchakarma Center
Contact – 9869105594
For more informative articles and details, please see the articles on www.amrutaayurved.in
All Type of  Ayurveda treatments, Panchakarma  are available at Amruta Ayurved Panchkarma Center, Thane, Mumbai, India. Mob – 9869105594
For more informative Ayurveda articles –

Tuesday, 28 February 2017

फळे ( Fruits ) भाग 9 – काय, किती व का घ्यावे ? आयुर्वेदानुसार शंका समाधान

काय, किती व का घ्यावे ? आयुर्वेदानुसार शंका समाधान
फलवर्ग
फळे ( Fruits ) भाग 9
फळांविषयी माहिती घेत असलेल्या लेखमालेमध्ये आपण पुढील विषय जाणून घेऊ.
आवळा –
आयुर्वेदाने आवळा या फळाला अनन्यसाधारण असे महत्व दिले आहे. शरीरातील सर्व............
.................
.....................
केळी –        ....
................................. plz check link below
http://amrutaayurved.in/category/articles/
फळांविषयी आणखी माहितीसाठी आयुर्वेदीय वैद्य / डॉक्टर सदैव तुमच्या मदतीसाठी तयार असतात. त्यांच्याशी संपर्क साधावा.
फळांविषयी आणखी माहिती आपण पुढील लेखात जाणून घेवू.                        -क्रमशः
                    - वैद्य आनंद कुलकर्णी M.D. (Med. Ayu),
CYEd, DYA, MA (Sanskrit)
अमृता आयुर्वेद पंचकर्म सेंटर, नागेश टॉवर, हरिनिवास, ठाणे प. मो. 9869105594
For more ………
Old articles about vegetables and fruits available
please see the articles on www.amrutaayurved.in

For Consultation with Expert Doctor of Amruta Ayurved Panchakarma Center
Contact – 9869105594
For more informative articles and details, please see the articles on www.amrutaayurved.in
All Type of  Ayurveda treatments, Panchakarma  are available at Amruta Ayurved Panchkarma Center, Thane, Mumbai, India. Mob – 9869105594
For more informative Ayurveda articles –

Thursday, 20 October 2016

फळे ( Fruits ) भाग 3 – काय, किती व का घ्यावे ? आयुर्वेदानुसार शंका समाधान

काय, किती व का घ्यावे ? आयुर्वेदानुसार शंका समाधान
फलवर्ग
फळे ( Fruits ) भाग 3
फळांविषयी माहिती घेत असलेल्या लेखमालेमध्ये आपण पुढील विषय जाणून घेऊ.
जेवणानंतर कि जेवणापूर्वी ? –
फळे जेवणानंतर कि जेवणापूर्वी घ्यावीत असा प्रश्न सर्वसाधारणपणे सर्वांच्याच मनात असतो. आणि हल्ली फळे ही......................
..........................
.................................
.....................................फळांचे वरीलप्रमाणे अनेक दुष्परिणाम आपल्याला पहायला मिळतात, त्यावरील उपायांसाठी आयुर्वेदीय वैद्य / डॉक्टर सदैव तुमच्या मदतीसाठी तयार असतात. त्यांच्याशी संपर्क साधावा.
फळांविषयी आणखी माहिती आपण पुढील लेखात जाणून घेवू.                        -क्रमशः
                    – वैद्य आनंद कुलकर्णी M.D. (Med. Ayu),
CYEd, DYA, MA (Sanskrit)
अमृता आयुर्वेद पंचकर्म सेंटर, नागेश टॉवर, हरिनिवास, ठाणे प. मो. 9869105594
For more ………
Old articles about vegetables and fruits available
please see the articles on www.amrutaayurved.in


For Consultation with Expert Doctor of Amruta Ayurved Panchakarma Center
Contact – 9869105594
For more informative articles and details, please see the articles on www.amrutaayurved.in
All Type of  Ayurveda treatments, Panchakarma  are available at Amruta Ayurved Panchkarma Center, Thane, Mumbai, India. Mob – 9869105594
For more informative Ayurveda articles –